Wina Włoskie

Włoskie wina dzielą się na dwie zasadnicze rodziny: czerwone oparte na szczepach południa i białe z północy. Po butelce z Włoch spodziewaj się wyższej kwasowości niż po winach z Hiszpanii i cieplejszego owocu niż po francuskich z chłodniejszych apelacji. Czerwone z Pugli są gęste, z dojrzałą wiśnią i nutą suszonej śliwki, białe z Veneto lżejsze, o wyraźnej cytrusowej świeżości.

Na etykiecie najczęściej zobaczysz nazwę szczepu albo regionu. Primitivo, Susumaniello i Primitivo di Manduria to czerwone z Pugli. Glera to szczep stojący za Prosecco. Pinot Grigio, Garganega i Vermentino to białe. Oznaczenia DOC i DOCG mówią o pochodzeniu i metodzie produkcji, nie o tym, ile wino ma lat.

Kategoria liczy ponad 150 pozycji. Większość to czerwone wytrawne, obok nich białe, musujące, kilka różowych i słodkich. Wybór pokrywa codzienne obiady i okazje, przy których stół jest dłuższy niż zwykle.

Czym różnią się wina włoskie od sąsiadów

Włochy mają najwięcej szczepów autochtonicznych w Europie, dlatego etykiety bywają dla kupujących nowe. Primitivo z Pugli dojrzewa w wysokich temperaturach i daje alkohol sięgający czternastu, piętnastu procent przy niskiej kwasowości. To profil odmienny od hiszpańskiej Tempranillo, gdzie kwasowość jest wyższa, a owoc mniej dojrzały. Wina francuskie bywają smuklejsze i bardziej ziemiste. Różnica leży w dojrzałości owocu i wadze butelki, którą czuć już przy pierwszym łyku.

Szczepy i regiony, które zobaczysz na etykiecie

Puglia to południowy obcas kraju, z Primativo na czele. Susumaniello, stary szczep z Salento, daje ciemne wino o nieco niższym alkoholu. Veneto odpowiada za Prosecco z Glera i za białe z Garganegi. Sycylia dostarcza Catarratto i Zibibbo, Abruzja win z Montepulciano, choć tych akurat nie ma w naszej ofercie.

Na półce znajdziesz wina z Pugli w kilku odsłonach. Przy Primativo z Mandurii zwróć uwagę na wiek krzewów: San Marzano Sessantanni pochodzi z sześćdziesięcioletnich winorośli, a Anniversario 62 z nieco młodszych. Starsze krzewy dają mniejszy plon i bardziej skoncentrowany owoc. Linia Papale i Cosimo Collezione Privata od Varvaglione to gęste, przyprawowe ujęcie tego samego szczepu.

Do czego podać przy stole

Primitivo di Manduria pasuje do mięs dusznych, żeberek, gulaszu i długo pieczonej baraniny. Tannina jest łagodna, alkohol wysoki, więc potrawa powinna być tłusta albo mocno przyprawiona. Susumaniello od Masca del Tacco zagra z dziczyzną i twardymi serami.

Białe z Pugli: 12e Mezzo Malvasia Bianca i Bianco di Puglia Organic pasują do owoców morza, ryb z rusztu i warzyw z oliwą. Vermentino Banfi zagra z sałatkami i lekkimi daniami z drobiu. Prosecco Extra Dry to wino na aperitif, do serów pleśniowych i deserów. Różowy Scaia Rosato postaw na stole przy szynce i pomidorach.

Na jaką okazję wybrać

Na rodzinny obiad i grill weź Primativo z niższej półki, na przykład Primitivo del Salento 12e Mezzo albo Epicuro. Na kolację z okazji rocznicy Sessantanni albo Cosimo Collezione Privata. Na aperitif przed wyjściem Prosecco. Na kolację w środku tygodnia Pinot Grigio Santa Margherita, które nie wymaga jedzenia.

Jeśli szukasz czegoś lżejszego od włoskich czerwieni, po sąsiedzku sprawdź wina greckie, gdzie znajdziesz podobnie ciepły owoc przy niższym alkoholu. Do białych o wyraźnej kwasowości porównaj wina niemieckie.

Jak podawać: temperatura, kieliszek, przechowywanie

Primativo di Manduria podawaj w 16 do 18 stopni. Zbyt ciepłe uwypukla alkohol, zbyt chłodne wyostrza taninę. Karafka pomaga, gdy wino ma mniej niż trzy lata: dwadzieścia minut i alkohol przestaje dominować. Starszych butelek, jak Sessantanni, nie dekantuj dłużej niż kwadrans.

Białe w 8 do 10 stopni, Pinot Grigio nawet w 7. Prosecco w 6 do 8, w kieliszku tulipanowym, nie w coupe. Różowe w 10 do 12 stopni. Otwarte czerwone wypij w ciągu trzech dni, białe w ciągu dwóch. Korkuj i trzymaj w chłodzie, nie na parapecie.

Jak wybrać z naszej półki

Podziel butelki po szczepie, nie po cenie. Chcesz czerwone do mięsa, weź Primativo albo Susumaniello. Białe do ryb, wybierz Malvasia Bianca lub Vermentino. Na aperitif Prosecco, na deser Muscat.

Do codziennego picia wystarczy Primitivo del Salento. Na prezent bierz butelki z linii oznaczonych jako Riserva albo Collezione Privata. Jeśli lubisz wina Hiszpanii, sięgnij po wina hiszpańskie, a po wejściu w temat włoskich czerwieni sprawdź też wina argentyńskie, gdzie ten sam szczep Zinfandel uprawia się pod nazwą Malbec.